Wtorek 28 Listopada 2023r. - 332 dz. roku,  Imieniny: Jakuba, Stefana, Romy

| Strona g┼é├│wna | | Mapa serwisu 

dodano: 20.04.23 - 12:26     Czytano: [725]

Dział: Nasze zdrowie

Dieta "okienkowa"

mo┼╝e pom├│c w insulino oporno┼Ťci



Do niedawna uwa┼╝ano, ┼╝e g┼éod├│wki s─ů szkodliwe. Jednak najnowsze doniesienia naukowe m├│wi─ů, ┼╝e okresowy brak jedzenia mo┼╝e przynie┼Ť─ç korzy┼Ťci osobom, kt├│re zmagaj─ů si─Ö np. z insulinooporno┼Ťci─ů.

Ograniczanie jedzenia, bo o to g┼é├│wnie chodzi w po┼Ťcie, jest bezpieczne pod warunkiem, ┼╝e osoba, kt├│ra to robi nie cierpi na powa┼╝ne choroby przewlek┼ée. Osoby z cukrzyc─ů, schorzeniami przewodu pokarmowego lub kardiologicznymi, a tak┼╝e chorobami nowotworowymi przed zastosowaniem jakiegokolwiek postu musz─ů skonsultowa─ç si─Ö z lekarzem.

Post nam pomaga

Przystosowani do niedojadania

Coraz cz─Ö┼Ťciej s┼éycha─ç g┼éosy w┼Ťr├│d specjalist├│w, ┼╝e przyczyn─ů a┼╝ 70 proc. wszystkich chor├│b przewlek┼éych jest nadmiar ┼╝ywno┼Ťci i ci─ůg┼ée jedzenie. Od wielu lat dyskutuje si─Ö raczej o tym, co nale┼╝y je┼Ť─ç, co jest zdrowe, a co szkodzi. Natomiast temat ilo┼Ťci jedzenia jest pomijany. A sprawa jest wa┼╝na, bo jak wykaza┼éo wiele bada┼ä, wszystkie stworzenia, kt├│re systematycznie poszcz─ů, mog─ů przed┼éu┼╝y─ç swoje ┼╝ycie nawet o 20-30 procent! Takich rezultat├│w nie zapewnia dot─ůd ┼╝aden lek.

- Ewolucyjnie cz┼éowiek nigdy nie by┼é przystosowany, by magazynowa─ç tkank─Ö t┼éuszczow─ů, bo nie by┼éo tyle jedzenia dooko┼éa. Dlatego niedojadanie nie powoduje tylu perturbacji, co jego nadmiar - m├│wi epigenetyk prof. Tomasz Wojdacz z Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego. - Prosz─Ö zauwa┼╝y─ç, ┼╝e jest coraz wi─Öcej informacji o tym, ┼╝e niedojadanie, ┼╝ywienie interwa┼éowe, pewnego typu g┼éod├│wki maj─ů korzystny wp┼éyw na nasze zdrowie, co wi─Öcej poparte jest to solidnym dowodem naukowym. Pierwszy eksperyment, jaki pchn─ů┼é nas w tym kierunku odby┼é si─Ö na pocz─ůtku ubieg┼éego wieku. Dwie grupy szczur├│w laboratoryjnych karmiono tak─ů sam─ů ilo┼Ťci─ů kalorii. Jedna dostawa┼éa je co kilka godzin, druga dostawa┼éa dzienn─ů porcj─Ö w jednym posi┼éku. W rezultacie kalorycznie zjad┼éy tyle samo, ale na ko┼äcu eksperymentu okaza┼éo si─Ö, ┼╝e szczury, kt├│re zjada┼éy codziennie wszystko na raz, ┼╝y┼éy d┼éu┼╝ej ni┼╝ te, kt├│re ka┼╝dego dnia jad┼éy kilka posi┼ék├│w. Eksperyment powt├│rzono na r├│┼╝ne sposoby, na r├│┼╝nych zwierz─Ötach i do dzi┼Ť wynik jest zawsze ten sam. Niedojadanie nam nie szkodzi - podkre┼Ťla epigenetyk.

Mniej tłuszczu w talii

Gdy jemy mniej, zyskuje sylwetka - to raczej oczywiste. Ale nie każdego przekonuje taka motywacja. Ważniejsze może okazać się to, jak niedostatek jedzenia wpływa na nasze zdrowie.

- Pozbywamy si─Ö m.in. niepotrzebnego t┼éuszczu. Chodzi przede wszystkim o tzw. t┼éuszcz trzewny, gromadz─ůcy si─Ö w obr─Öbie brzucha. To ma du┼╝e znaczenie, np. gdy zmagamy si─Ö z insulinooporno┼Ťci─ů lub niedoczynno┼Ťci─ů tarczycy. Wtedy cz─Östo tyjemy, a tkanka t┼éuszczowa produkuje hormon rezystyn─Ö, kt├│ra zmniejsza insulinowra┼╝liwo┼Ť─ç kom├│rek, pogarszaj─ůc tym samym stan zdrowia. Gdy nie jemy, organizm nie od razu zabiera si─Ö za spalanie t┼éuszczu - m├│wi dietetyczka Magdalena Czyrynda-Koleda z poradni dietetycznej zkaloriami.pl. Najpierw wykorzystuje rezerwy glikogenu z w─ůtroby. Trwa to 14-20 godzin u kobiet i nieco d┼éu┼╝ej u m─Ö┼╝czyzn. Kiedy ju┼╝ glikogen si─Ö sko┼äczy, organizm zaczyna rozk┼éada─ç bia┼éka. R├│wnocze┼Ťnie rozkr─Öca lipoliz─Ö, czyli rozk┼éad t┼éuszcz├│w, i pozyskuje z nich energi─Ö. W ten spos├│b znika t┼éuszcz trzewny z brzucha i podsk├│rna tkanka t┼éuszczowa z bioder.

M├│zg korzysta na po┼Ťcie

Od┼╝ywienie dla m├│zgu

Im d┼éu┼╝sze przerwy robimy mi─Ödzy ostatnim a pierwszym posi┼ékiem, tym bardziej korzysta na tym m├│zg. Kwasy t┼éuszczowe, kt├│re s─ů dostawcami energii dla wi─Ökszo┼Ťci tkanek organizmu, ale nie dla m├│zgu, nie potrafi─ů przekroczy─ç bariery krew-m├│zg. Dlatego do w┼éa┼Ťciwej pracy centralny uk┼éad nerwowy potrzebuje cukru. Gdy go brakuje, pojawiaj─ů si─Ö inni dostarczyciele. W trakcie postu powstaj─ů cia┼éa ketonowe. - Mog─ů by─ç one "paliwem"dla netron├│w, jak r├│wnie┼╝ materia┼éem budulcowym dla m├│zgu - m├│wi Magdalena Czyrynda-Koleda. S─ů nawet doniesienia, ┼╝e mog─ů przyczynia─ç si─Ö do poprawy stanu zdrowia w stwardnieniu rozsianym i chorobie Parkinsona.

Naprawa kom├│rek

Godziny postu to dla organizmu czas, kt├│ry mo┼╝e po┼Ťwi─Öci─ç na intensywn─ů napraw─Ö kom├│rek. Wed┼éug najnowszych bada┼ä nasz organizm ju┼╝ po 14-16 godzinach bez jedzenia uruchamia proces autofagii, czyli samozjadania si─Ö kom├│rek. To pozytywny proces. Zjadane s─ů bowiem te cz─Ö┼Ťci kom├│rki, kt├│re ju┼╝ obumar┼éy lub s─ů uszkodzone. Ten mechanizm jest jak recykling. Organizm pozbywa si─Ö mikro┼Ťmieci, kt├│re z czasem gromadz─ů si─Ö we wszystkich kom├│rkach. Odpadki s─ů sortowane, ci─Öte na kawa┼éki, spalane - a wszystko wi─ů┼╝e si─Ö z odzyskiwaniem energii.

- Kiedy jeste┼Ťmy g┼éodni, nasz organizm jest w takim trybie, ┼╝e niczego nie marnuje. Zachodz─ů tylko te procesy, kt├│re s─ů potrzebne. To, co nieprawid┼éowe, zostaje usuni─Öte i dotyczy to tak proces├│w, jak i samych kom├│rek. Mo┼╝na powiedzie─ç, ┼╝e organizm czuje si─Ö przymuszony, by wyrzuci─ç zb─Ödny balast. Nieprawid┼éowe kom├│rki nie maj─ů racji bytu, bo s─ů marnowaniem energii - wyja┼Ťnia prof. Wojdacz.

Gdy mechanizmy sprz─ůtania ┼║le dzia┼éaj─ů, zaczynamy chorowa─ç. Niesprawna autofagia mo┼╝e wi─ůza─ç si─Ö z nasileniem stan├│w zapalnych, zbyt wczesnym starzeniem czy rozwojem cukrzycy. Istniej─ů badania, kt├│re m├│wi─ů, ┼╝e choroby przewlek┼ée, takie jak choroby tarczycy, nowotwory i choroby autoimmunologiczne, s─ů wynikiem za┼éamania si─Ö tego procesu.

Ograniczenie jedzenia musi by─ç odpowiedzialne

M─ůdry post, czyli przerwy w jedzeniu

Polecany jest post interwa┼éowy, inaczej przerywany (zwany te┼╝ IF od ang. intermittent fasting). Oznacza to, ┼╝e w ci─ůgu doby robimy sobie d┼éu┼╝sz─ů przerw─Ö w jedzeniu. Powinna ona trwa─ç kilkana┼Ťcie godzin. Prawdopodobnie najkorzystniej jest, kiedy nie jemy 14-18 godzin. Oznacza to, ┼╝e nie jemy przez 14-18 godzin na dob─Ö, a wszystkie posi┼éki zjadamy w ci─ůgu pozosta┼éych 6-10 godzin. Ten czas to tzw. okno ┼╝ywieniowe. Sami decydujemy, kiedy si─Ö ono zacznie, w zale┼╝no┼Ťci od naszych potrzeb czy przyzwyczaje┼ä. Je┼Ťli zale┼╝y nam na kolacji o 20.00, to ┼Ťniadanie jemy wtedy nie wcze┼Ťniej ni┼╝ o 10-12, w zale┼╝no┼Ťci od modelu, jaki przyjmujemy. Taki model ┼╝ywienia stosujemy przez miesi─ůc lub d┼éu┼╝ej.

Post przynosi korzy┼Ťci, ale nie ka┼╝dy mo┼╝e go stosowa─ç

Nie ilo┼Ť─ç, ale jako┼Ť─ç

- Post interwa┼éowy ma sens tylko wtedy, gdy podczas jego stosowania przestrzegamy zasad zdrowego ┼╝ywienia - m├│wi Magdalena Czyrynda-Koleda. - W menu powinny si─Ö znale┼║─ç warzywa i owoce, ro┼Ťliny str─ůczkowe, ryby, chude mi─Ösa, czy nabia┼é o obni┼╝onej zawarto┼Ťci t┼éuszczu. W codziennym jad┼éospisie nie mo┼╝e te┼╝ zabrakn─ů─ç pe┼énoziarnistych produkt├│w zbo┼╝owych, naturalnych zi├│┼é oraz przypraw i ┼║r├│de┼é "dobrych" t┼éuszcz├│w, takich jak oliwa z oliwek, olej lniany, orzechy, pestki dyni czy s┼éonecznika. W odstawk─Ö powinny natomiast p├│j┼Ť─ç wysoko przetworzone produkty pe┼éne cukr├│w prostych oraz t┼éuszcz├│w nasyconych trans. Co warto podkre┼Ťli─ç - nale┼╝y zrezygnowa─ç z podjadania pomi─Ödzy g┼é├│wnymi posi┼ékami - wyja┼Ťnia dietetyczka. - Post przerywany nie jest dla ka┼╝dego, jednak prowadzony z g┼éow─ů mo┼╝e przynie┼Ť─ç korzy┼Ťci pod postaci─ů utraty nadprogramowych kilogram├│w, obni┼╝enia ci┼Ťnienia krwi czy poprawy parametr├│w lipidowych. Pami─Ötajmy jednak, ┼╝e niejednokrotnie opisywane korzy┼Ťci zdrowotne wynikaj─ů g┼é├│wnie z obni┼╝enia masy cia┼éa, a nie samego faktu przestrzegania postu przerywanego. Co wa┼╝ne, nie ka┼╝dy organizm musi zaakceptowa─ç opisywane rozwi─ůzanie ┼╝ywieniowe. W┼Ťr├│d efekt├│w ubocznych mo┼╝na wyr├│┼╝ni─ç zmiany nastroju, b├│le g┼éowy, brak energii, zmiany hormonalne czy niepohamowane napady g┼éodu. Dodatkowo, nie zapominajmy o tym, ┼╝e post przerywany, podobnie jak ka┼╝da zmiana nawyk├│w ┼╝ywieniowych jest tylko jednym z element├│w uk┼éadanki. Opr├│cz pokarm├│w sta┼éych i nawodnienia nale┼╝y r├│wnie┼╝ zadba─ç o sen oraz codzienn─ů aktywno┼Ť─ç fizyczn─ů - dodaje Magdalena Czyrynda-Koleda.

Nie ka┼╝dy mo┼╝e stosowa─ç diet─Ö IF

Mimo ┼╝e dieta IF poprawia nam zdrowie, to nie mog─ů jej stosowa─ç wszyscy. Lekarze odradzaj─ů j─ů osobom ju┼╝ choruj─ůcym na cukrzyc─Ö. Wynika to z tego, ┼╝e trzeba stale kontrolowa─ç poziom cukru we krwi. W przypadku diabetyk├│w zbyt d┼éuga przerwa mi─Ödzy posi┼ékami mo┼╝e spowodowa─ç obni┼╝enie tego poziomu za bardzo. Lepiej, by z tej diety zrezygnowa┼éy r├│wnie┼╝ kobiety w ci─ů┼╝y. W tym okresie nale┼╝y dba─ç, by przysz┼éej mamie i rozwijaj─ůcemu si─Ö dziecku nie zabrak┼éo energii. Dieta IF nie jest wskazana te┼╝ dla os├│b z zaburzeniami od┼╝ywiania, a tak┼╝e trenuj─ůcych sportowc├│w.

POLITYKA ZDROWOTNA

Wersja do druku

Pod tym artykułem nie ma jeszcze komentarzy... Dodaj własny!

28 Listopada 1907 roku
Zmarł Stanisław Wyspiański, dramaturg, poeta, malarz (ur. 1869)


28 Listopada 1894 roku
Urodził się Arkady Fiedler, pisarz polski ("Dywizjon 303") i podróżnik (zm. 1985)


Zobacz wi─Öcej