┼Üroda 18 Maja 2022r. - 137 dz. roku,  Imieniny: Alicji, Edwina, Eryka

| Strona g┼é├│wna | | Mapa serwisu 

dodano: 19.12.20 - 12:06     Czytano: [1029]

Dzia┼éalno┼Ť─ç polskich lwowian na emigracji


Lw├│w nale┼╝a┼é do Polski w latach 1340-1945 i miasto odegra┼éo wielk─ů rol─Ö w dziejach Polski i narodu polskiego. By┼éo trzecim – po Warszawie i Krakowie najwa┼╝niejszym miastem w historii Polski. Po spolonizowaniu si─Ö kolonist├│w niemieckich, kt├│rych sprowadzi┼é do Lwowa kr├│l Kazimierz Wielki, od pocz─ůtk├│w XVI w. w mie┼Ťcie dominowa┼éa ludno┼Ť─ç polska. Przeprowadzony w 1931 r. powszechny spis ludno┼Ťci wykaza┼é, ┼╝e we Lwowie, maj─ůcym w├│wczas 312 000 mieszka┼äc├│w by┼éo: 198 200 Polak├│w, 75 300 ┼╗yd├│w, 35 100 Ukrai┼äc├│w i Rusin├│w, 2500 Niemc├│w i 500 Rosjan. Miasto by┼éo wielkim o┼Ťrodkiem polskiej nauki (w tym uniwersytet i politechnika) oraz polskiej kultury (teatry, liczna prasa, du┼╝e wydawnictwa ksi─ů┼╝kowe, pr─Ö┼╝ne ┼Ťrodowiska: literackie, artystyczne i muzyczne) co sprawia┼éo, ┼╝e przychodzi┼éy tutaj na ┼Ťwiat w wyj─ůtkowo du┼╝ej liczbie osoby, kt├│rych ta polska nauka i kultura promieniuj─ůce patriotyzmem, czyni┼éy z nich ich kolejnymi wsp├│┼étw├│rcami i patriotami.

Polacy ze Lwowa zapisali si─Ö nie tylko w dziejach Polski i narodu polskiego, ale tak┼╝e w ┼╝yciu innych kraj├│w i tamtejszych Polonii. We Lwowie bowiem urodzi┼éo si─Ö r├│wnie┼╝ wielu Polak├│w, kt├│rych los rzuci┼é z dala od ukochanego miasta i Polski, kt├│rzy odegrali znacz─ůc─ů rol─Ö w ┼╝yciu kraju osiedlenia (a tak┼╝e Polski) i miejscowej Polonii i tam zazwyczaj z┼éo┼╝yli swe ko┼Ťci. Oto niekt├│rzy z nich w alfabetycznym uj─Öciu:

Jerzy Aleksandrowicz (1902-1978), prawnik, specjalista prawa por├│wnawczego, profesor Szko┼éy Nauk Politycznych w Warszawie, Polish College of Law Administration w Londynie 1942-44 i Politechniki Londy┼äskiej; Stefan Askenase (1896-1978), pianista, profesor konserwatorium w Kairze 1922-25 i w Brukseli 1954-61, prowadzi┼é mistrzowskie kursy fortepianowe w Hamburgu i Kolonii, popularyzator utwor├│w Chopina; Jerzy Bajan (1901-1966), pu┼ékownik pilot Wojska Polskiego, dzia┼éacz niepodleg┼éo┼Ťciowy, zwyci─Özca w mi─Ödzynarodowych zawodach lotniczych Challenge 1934, podczas wojny w Wielkiej Brytanii dow├│dca polskiego lotnictwa my┼Ťliwskiego i oficer ┼é─ůcznikowy w sztabie Fighter Command RAF, prezes Stowarzyszenia Lotnik├│w Polskich w Wielkiej Brytanii 1858-64; Andrzej Balko (1923-2013), prawnik, dzia┼éacz spo┼éeczny, dyrektor na Austri─Ö i czasowo dyrektor europejski Polish-Amercian Immigration w Wiedniu 1962-88, delegat na Austri─Ö Rz─ůdu RP na uchod┼║stwie w Londynie 1973-88, wsp├│┼éorganizator i cz┼éonek Rady Koordynacyjnej Polonii Wolnego ┼Üwiata w Toronto (Kanada), zas┼éu┼╝ony dzia┼éacz Polonii w Austrii; J├│zef Baraniecki (1910-1998), in┼╝ynier, dzia┼éacz spo┼éeczny Polonii angielskiej, ekspert UNESCO do spraw organizacji szkolnictwa technicznego na poziomie ┼Ťrednim i wy┼╝szy, profesor Teheran Polytechnic 1961-65, West Pakistan University od Science and Technology in Lahore 1965-67, Polytechnique d Algerie w Algierze 1967-69, Kenya Poliecdhnic w Nairobi 1969-71, Institute of Technology w Basra (Irak( 1973, dyrektor firmy Tecalds Ltd. W Londynie eksportuj─ůcej sprz─Öt dla szkolnictwa technicznego kraj├│w rozwijaj─ůcych si─Ö 1974-90, dzia┼éacz polonijny w Wielkiej Brytanii, m.in. wiceprezes Stowarzyszenia Polskich Kombatant├│w 1957-59 i prezes Stowarzyszenia Technik├│w Polskich 1981-85, prezes Ko┼éa Lwowian i redaktor naczelny biuletynu „Lw├│w i Kresy” 1984-90; Eugeniusz Baron (1891-1972), ┼╝o┼énierz Legion├│w Polskich J├│zefa Pi┼ésudskiego, dziennikarz, dzia┼éacz polonijny w Wiedniu, przed wojn─ů korespondent Polskiej Agencji Telegraficznej w Wiedniu, 1933-36 prezes i 1946-70 cz┼éonek zarz─ůd├│w i wiceprezes Zwi─ůzku Polak├│w w Austrii „Strzecha”, wsp├│┼éza┼éo┼╝yciel polskich pism w Austrii; Eugeniusz Baziuk (1901-1975), uczestnik II wojny ┼Ťwiatowej, artysta fotograf, mia┼é wiele wystaw swych znakomitych prac w Londynie, wsp├│┼éza┼éo┼╝yciel Stowarzyszenia Fotografik├│w Polskich w Wielkiej Brytanii, cz┼éonek Kr├│lewskiego Towarzystwa Fotograficznego w Londynie, za┼éo┼╝yciel i pierwszy sekretarz Zwi─ůzku Polskich Spadochroniarzy; Stanis┼éaw Biega┼äski (1894-1994), wojskowy: ┼╝o┼énierz II Brygady Legion├│w Polskich, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej 1919-20, a podczas II wojny ┼Ťwiatowej na wy┼╝szych stanowiskach w 2 Korpusie Polskim gen. W. Andersa, historyk wojskowo┼Ťci polskiej, przed wojn─ů szef i zast─Öpca szefa Wojskowego Biura Historycznego w Warszawie, po wojnie m.in. profesor Polskiego Uniwersytetu na Obczy┼║nie w Londynie, cz┼éonek wielu towarzystwa naukowych, autor 45 prac ┼║r├│d┼éowych; Stanis┼éaw Biernacik (ur. 1920), pedagog, manager, nauczyciel szk├│┼é ┼Ťrednich w Anglii i USA, przedsi─Öbiorca w Hamburgu (Pensylwania), wsp├│┼épracownik czasopism ameryka┼äskich, dyrektor Narodowej Rady Naczelnej Stowarzyszenia Weteran├│w Armii Polskiej w Ameryce, wsp├│┼éorganizator i sekretarz sta┼éej wystawy po┼Ťwi─Öconej Polskim Si┼éom Zbrojnym w II wojnie ┼Ťwiatowej w Naval Park w Buffalo; Bronis┼éaw Bili┼äski (1913-1996), filolog klasyczny, badacz stosunk├│w kulturalnych polsko-w┼éoskich, profesor Uniwersytetu Wroc┼éawskiego, 1957-83 dyrektor Stacji Naukowej Polskiej Akademii Nauk w Rzymie, autor ponad 250 publikacji i 100 publikacji w serii „Conferenze” Stacji Naukowej PAN w Rzymie; Janina Bogucka-Wolff (1904 – zm. ok. 1965), malarka pracuj─ůca po wojnie w Anglii, studiowa┼éa w Warszawie i Pary┼╝u, wystawia┼éa prace w Pary┼╝u, Krakowie, Lwowie, Warszawie i Katowicach restaurowa┼éa namioty tureckie na Wawelu, wykonywa┼éa dekoracje dla teatr├│w Krakowa i Lwowa, wywieziona przez NKWD na Sybir, nast─Öpnie pracowa┼éa jako malarka w 2 Korpusie Polskim gen. W. Andersa; Ludwik Bombas (1892-1970), ksi─ůdz katolicki, kapelan wojskowy w stopniu pu┼ékownika w Polsce i podczas II wojny ┼Ťwiatowej w Wojsku Polskim na Zachodzie, po wojnie rektor Polskiej Misji Katolickiej w Szkocji i proboszcz parafii polskiej w Edynburgu, od 1958 pra┼éat papieski; Micha┼é Boym (1612-1659 Chiny), jezuita polski (uko┼äczy┼é kolegia w Kaliszu i Krakowie), od 1644 misjonarz w Chinach, pierwszy sinolog polski, profesor kolegium w Makau, kapelan wojsk portugalskich na dworze cesarza Yong-li, w 1651 wys┼éany przez niego z misj─ů dyplomatyczn─ů do Rzymu, opracowa┼é map─Ö Chin, jest autorem wielu prac na tematy chi┼äskie; Ludwik Bronarski (1890-1975), muzykolog, pianista, chopinista, profesor konserwatorium muzycznego we Fryburgu (Szwajcaria) 1945-67, wraz z I. Paderewskim i J. Turczy┼äskim wydawca „Dzie┼é wszystkich Fryderyka Chopina” (1949-61); Jerzy Chmielewski (1905-1966), ekonomista (studia Warszawa, Dublany), 1936-39 dyrektor Izby Handlowo-Przemys┼éowej Polsko-Brazylijskiej w Rio de Janeiro, w 1944 przewi├│z┼é do Londynu szczeg├│┼éowy raport oraz fragmenty niemieckiej rakiety V-2, zdobytych przez polski wywiad, co pomog┼éo Anglikom w zestrzeliwaniu tych rakiet, po wojnie ponownie w Brazylii, doradca jednego z najwi─Ökszych bank├│w brazylijskich, na polecenie rz─ůdu opracowa┼é projekt rozwoju rybo┼é├│wstwa w Brazylii, autor 30 prac; W┼éodzimierz Cie┼äski (1897-1983), ksi─ůdz katolicki, pedagog, znawca zagadnie┼ä apostolstwa, pra┼éat papie┼╝a Piusa XII, podczas wojny zes┼éany ze Lwowa na Sybir przez NKWD, nast─Öpnie wikariusz generalny 2 Korpusu Polskiego gen. W. Andersa, po wojnie duszpasterz Polak├│w i dzia┼éacz katolicki w Anglii; Roman Cie┼Ťlewicz (1930-1996), grafik, malarz, specjalizowa┼é si─Ö w grafice ksi─ů┼╝kowej i plakacie, kierownik artystyczny pisma „Elle” 1967-69 i wsp├│┼épracowa┼é z magazynami „Vogue” i „Opus International” oraz z Narodowym Centrum Sztuki i Kultury im. G. Pompidou w Pary┼╝u, prowadzi┼é od 1975 Pracowni─Ö grafiki Ecole Superieure d art. Graphique w Pary┼╝u; Roman D─ůbek (ur. 1939), chemik, visiting profesor Instituto Politecnico Nacional w Ciudad de Mexico1981-83, nast─Öpnie profesor Universidad Autonoma de Coahuila w Saltillo (Meksyk), wsp├│┼épracownik mi─Ödzynarodowych czasopism chemicznych; Barbara Denys (ur. 1935), polska i nast─Öpnie polonijna aktorka teatralna, ameryka┼äska filmowa (6 film├│w) i estradowa w Chicago (Teatr Ref-Rena, Teatr Polski); Jadwiga D─Öbicka (1888-1970), ┼Ťpiewaczka operowa, wyst─Öpowa┼éa na scenach operowych Wiednia (gdzie mieszka┼éa), Berlina, Pary┼╝a i Bazylei, wyk┼éadowca Akademii Muzycznej w Wiedniu; Adam Do┼é┼╝ycki (1886-1972), kompozytor i dyrygent, przed wojn─ů m.in. teatru operowego w Sofii (Bu┼égaria), uprawia┼é kameralistyk─Ö, po wojnie dzia┼éa┼é na terenie Niemiec; Tadeusz Drzewicki (1909-1995), prawnik zwi─ůzany z Uniwersytetem Jana Kazimierza we Lwowie, podczas wojny ┼╝o┼énierz Brygady Karpackiej (walczy┼é pod Tobrukiem) i w latach 1943-45 wiceminister sprawiedliwo┼Ťci rz─ůdu polskiego w Londynie, po wojnie emigracyjny dzia┼éacz polityczny: cz┼éonek Egzekutywy Zjednoczenia Narodowego,, prezes Komitetu Zagranicznego Stronnictwa Pracy, 1984-91 minister do spraw Polak├│w w ZSRR w gabinetach K. Sabbata i E. Szczepanika; Magdalena Dubanowiczowa (1895-1996), prozaik, w 1940 r. wraz z rodzin─ů wywieziona ze Lwowa na Sybir, sk─ůd wydosta┼éa si─Ö razem z armi─ů W┼éadys┼éawa Andersa, po wojnie zas┼éu┼╝ona polska dzia┼éaczka spo┼éeczna w Londynie, g┼é├│wnie katolicka, za co otrzyma┼éa odznaczenie papieski Pro Ecclesia et Pontifice, autorka szeregu ksi─ů┼╝ek; W┼éadys┼éaw Dzi─Öcio┼éowski (ur. 1920), przedsi─Öbiorca, dzia┼éacz polonijny, podczas wojny wywieziony w 1940 na Sybir, nast─Öpnie ┼╝o┼énierz 2 Korpusu Polskiego gen. W. Andersa, po wojnie najpierw w Argentynie i od 1956 w Brazylii – w Rio de Janerio, gdzie rozwin─ů┼é o┼╝ywion─ů dzia┼éalno┼Ť─ç gospodarcz─ů, za co w 1974 Izba Ustawodawcza stanu Guanabara nada┼éa D. tytu┼é „honorowego obywatela stanu Guanabara za wzrost dzia┼éalno┼Ťci przemys┼éowej, wzrost zatrudnienia, a tym samym jego wp┼éyw na rozw├│j stanu”; Jerzy Feiner (1933-2008), architekt, artysta malarz, docent Politechniki Krakowskiej, wiceprezydent Studio-Hosio e W┼éoszech i Stanach Zjednoczonych 1982-90, wyk┼éadowca na Uniwersytecie Kalifornijskim w Los Angeles i Pomona State University 1985-89, profesor Studio Accademia Donatello w Los Angeles od 1990, projektant i realizator szeregu budowli, m.in. biurowc├│w w Los Angeles i Glendal, polskiej wioski w Kalifornii (1995), malarz, m.in. cykl „Powstanie Warszawskie” (10 obraz├│w), uczestnik licznych wystaw w wielu krajach; Tadeusz Felsztyn (1894-1963), in┼╝ynier, fizyk, filozof, dziennikarz, ┼╝o┼énierz Legion├│w Polskich i uczestnik obrony Lwowa 1918-19, podpu┼ékownik Wojska Polskiego, 1930-39 szef Instytutu Technicznego Bada┼ä Uzbrojenia i 1929-39 wyk┼éadowca Politechniki Warszawskiej, w 1939 wzi─Öty do niewoli sowieckiej, znalaz┼é si─Ö w grupie 245 oficer├│w ocala┼éych z masakry katy┼äskiej, po wyj┼Ťciu z Rosji wraz z armi─ů gen. W. Andersa, na wy┼╝szych stanowiskach w 2 Korpusie Polskim, po wojnie w Anglii, nauczyciel ┼Ťrednich szk├│┼é angielskich (matematyka, fizyka) – Mount St. Marys College, Bishops Vessey Grammar School, w Pitsford, autor 50 prac i wsp├│┼épracownik fachowych czasopism angielskich: „Evolution”, „Newman Associatio, Philosophy of Science Group Bulletin”, „Casuality in Physics”, „Gravitation”, „World Sicence Review”; Jan Fryling (1891-1977), prawnik, dyplomata – na plac├│wkach w Tokio, Czerniowcach (Rumunia), Kairze, Jerozolimie, Bejrucie i od 1943 do 1945 charge d’affaires i minister pe┼énomocny w Chinach (w Czungkingu), 1946-49 dzia┼éacz polonijny w Szanghaju – redaktor „Echa Szaqnghajskiego”, 1949-56 przedstawiciel w Indiach rz─ůdu polskiego w Londynie, od 1956 w USA: zwi─ůzany z Instytutem J├│zefa Pi┼ésudskiego w Nowym Jorku (1972-77 prezes), autor szeregu ksi─ů┼╝ek; Jerzy Gawenda (1917 - 2000 w Londynie) – polski dzia┼éacz polityczny, prawnik, wicepremier (1972–1976) i minister spraw zagranicznych (1970–1974) Rz─ůdu Rzeczypospolitej Polskiej na Obczy┼║nie – w Londynie, rektor Polskiego Uniwersytetu Na Obczy┼║nie w Londynie (1978-1987); Aleksander Gella (1922-2014), socjolog, od 1967 profesor University Alberta w kanadyjskim Edmonton, w San Jose State College w ameryka┼äskim San Jose 1967-69, University of California w Santa Barbara 1969-70, w State University of New York w Buffalo od 1970, od 1972 Senior Fellow w St. Antony s College w angielskim Oxfordzie oraz profesor na Polskim Uniwersytecie na Obczy┼║nie w Londynie, a po 1989 Instytutu Historii Nauki, O┼Ťwiaty i Techniki PAN w Warszawie; Kazimierz Gluzi┼äski (1900-1969), obro┼äca Lwowa 1918/19, prawnik, do 1939 szef administracji kopal┼ä w─Ögla Wsp├│lnoty Interes├│w, na prze┼éomie 1939-40 wsp├│┼éorganizator i do 1942 kierownik antyhitlerowskiego Komisariatu Cywilnego Zwi─ůzku Jaszczurczego (p├│┼║niej NSZ – 15 tys. ludzi), po ucieczce z Polski w 1946 bibliotekarz Instytutu Slawistycznego i wyk┼éadowca w Polskim Seminarium Duchownym w Pary┼╝u; Julian Godlewski (1903-1983), prawnik, przedsi─Öbiorca, mecenas sztuki polskiej, filantrop, dzia┼éacz polonijny, plenipotent wielkiego niemieckiego koncernu Thyssena (159 tys. pracownik├│w), w 1965 ufundowa┼é nagrod─Ö im. Anny Godlewskiej (swojej matki), przeznaczon─ů dla artyst├│w polskich, dotacj─ů w wysoko┼Ťci 100 tys. frank├│w szwajcarskich uratowa┼é przed zamkni─Öciem Muzeum Polskie w Rapperswilu (Szwajcaria), by┼é jednym z najwi─Ökszych dobroczy┼äc├│w Wawelu w Krakowie. W latach 1962-1977 zakupi┼é dla krakowskiego Zamku Kr├│lewskiego osiem niezwykle cennych zabytk├│w: portrety: W┼éadys┼éawa Zygmunta Wazy (p├│┼║niejszego kr├│la W┼éadys┼éawa IV), powsta┼éy w pracowni P. P. Rubensa w pocz─ůtkach XVII w.; Gian Giacomo Caraglia (nadwornego z┼éotnika kr├│la Zygmunta II Augusta), namalowany przez Parisa Bordone w 1552; oraz Adama Kazanowskiego (podkomorzego koronnego), wykonany przez Peetera Danckersa de Rij w 1638. Pozosta┼ée dary to m.in. kielich Kazimierza Wielkiego z 1351 i arrasu z herbami Dymitra Chaleckiego (podskarbiego wielkiego litewskiego za panowania Stefana Batorego); Agenor Go┼éuchowski (m┼éodszy) (1849-1921), polityk i dyplomata austriacki i polityk polski, 1887-93 ambasador w Bukareszcie, 1895-1906 minister spraw zagranicznych Austro-W─Ögier i minister dworu cesarskiego, na tym stanowisku przeprowadzi┼é szereg akcji dyplomatycznych korzystnych dla monarchii austro-w─Ögierskiej, 1876-1918 cz┼éonek austriackiej Izby Pan├│w, od 1907 przewodnicz─ůcy grupy polskiej; Jerzy Hajdukiewicz (1918-1989), lekarz, dzia┼éacz turystyczny, alpinista i himalaista, przed wojn─ů cz┼éonek lwowskiej Sekcji Narciarskiej Polskiego Towarzystwa Tatrza┼äskiego, w 1957 bra┼é udzia┼é w s┼éynnej akcji ratunkowej na Eigerze, by┼é uczestnikiem szwajcarskich wypraw na Dhaulagiri (8167 m n.p.m.) w 1958 i 1960 i do pakista┼äskiego Hindukuszu w 1969 oraz austriackiej wyprawy na Malubiting (7458 m n.p.m.) w Karakorum w 1971, wspomnienia z wypraw opublikowa┼é w ksi─ů┼╝kach „Himal Cu-Cu-Ra” (1961), „Dhaulagiri zdobyty” (1963) oraz „G├│ry mojej m┼éodo┼Ťci” (1988); Czes┼éaw Halski (1908-1975), kompozytor, krytyk muzyczny, muzykolog, pisarz, do 1939 r. zwi─ůzany z Polskim Radiem Lw├│w, podczas wojny pilot oficer Wojska Polskiego w Anglii, 1944-45 kierownik rz─ůdowego Polskiego Radia w Londynie, a nast─Öpnie wsp├│┼épracownik Polskiej Sekcji Radia BBC do 1973, absolwent i cz┼éonek Kr├│lewskiej Akademii Muzyki w Londynie, wyda┼é wiele prac naukowych i popularno-naukowych z zakresu muzyki i krytyki muzycznej po angielsku i polsku; Mieczys┼éaw Hampel (ur. 1925), by┼é dzia┼éaczem harcerskim we Lwowie, 1940 zes┼éany do Uzbekistanu, po zwolnieniu w Wojsku Polskim gen. W. Andersa, po wojnie wyj─ůtkowo zas┼éu┼╝ony dzia┼éacz polonijny w Londynie, m.in. od 1990 prezes Ko┼éa Lwowian i redaktor jego organu „Lw├│w i Kresy”; Marian He┼ém-Pirgo (1897-1995), in┼╝ynier architekt, kartograf, malarz, poeta, pisarz, 1932-39 kierownik Urz─Ödu Nadzoru Budowlanego miasta Lwowa i tu zas┼éu┼╝y┼é si─Ö przy odkrywaniu i rekonstrukcji historycznego starego miasta, w 1940 zes┼éany na Sybir, nast─Öpnie w Wojsku Polskim gen. W. Andersa, po wojnie architekt w brytyjskim Ministry of Works (1949-52), po wyje┼║dzie do Ameryki architekt w Nowym Jorku, prezes Stowarzyszenia Polskich Architekt├│w na Obczy┼║nie, jako malarz mia┼é szereg wystaw przed wojn─ů i po wojnie (m.in. w Cromwell Gallery i Guildhall Art. Gallery w Londynie), autor szeregu ksi─ů┼╝ek po polsku i angielsku; Marian Hemar (1901-1972), poeta, komediopisarz i satyryk, kierownik literacki znanych kabaret├│w warszawskich, po wybuchu wojny na emigracji, od 1942 w Wielkiej Brytanii, autor pie┼Ťni „Karpacka Brygada”, wieloletni wsp├│┼épracownik Polskiej Sekcji Radia Wolna Europa, w Londynie za┼éo┼╝y┼é prowadzi┼é kabaret „Orze┼é Bia┼éy” i Teatr Literacko-Satyryczny Hemara, autor szeregu ksi─ů┼╝ek, wybitnym osi─ůgni─Öciem H. s─ů przek┼éady sonet├│w Szekspira (1968) i „├ôd” Horacego; Jan Hempel (1879-1932), oficer austriacki, genera┼é brygady Wojska Polskiego, 1917 szef oddzia┼éu operacyjnego armii austriackiej walcz─ůcej w Rumunii, w 1918 szef sztabu genera┼éa gubernatora austriackiego w Odessie; Stanis┼éaw Hlawaty (1868-1939), austriacki pu┼ékownik, dyrektor kancelarii w biurze operacyjnym Kwatermistrzostwa Armii Po┼éudniowo-Wschodniej na Ba┼ékanach 1915-17, od 1918 w Wojsku Polskim; Mieczys┼éaw Horszowski (1892-1993), pianista, kameralista i pedagog, od 1901 koncertowa┼é w ca┼éej Europie (debiutowa┼é w Warszawie), wyst─Öpowa┼é z Pablo Casalsem, Maurice Ravelem, Karolem Szymanowskim, Arturo Toscaninim, do 1940 r. zwi─ůzany z Polsk─ů, przez wojn─Ö osiad┼é na sta┼ée w USA, od 1942 r. profesor Curtis Institute of Music w Filadelfii; Alfred Jahn (1915-1999), geograf, geomorfolog i polarnik, autor ponad 350 prac naukowych, profesor i rektor Uniwersytetu Wroc┼éawskiego, uczestnik polskiej wyprawy polarnej (naukowej) na Grenlandi─Ö w 1937 (jedna z badanych w├│wczas g├│r otrzyma┼éa nazw─Ö „Lw├│w”); Antoni Jakubski (1885-1962), zoolog, podr├│┼╝nik (m.in. jako pierwszy Polak zdoby┼é samotnie w 1910 szczyt Kilimand┼╝aro w Afryce), obro┼äca Lwowa 1918/19, do 1939 profesor uniwersytetu w Poznaniu, po wojnie Polskiego Uniwersytetu na Obczy┼║nie w Londynie, cz┼éonek honorowy i stypendysta Oddzia┼éu Entomologii British Museum w Londynie, porz─ůdkowa┼é zbiory w Zak┼éadzie Zoologicznym Uniwersytetu Londy┼äskiego, zas┼éu┼╝ony dzia┼éacz Polonii angielskiej, autor 130 prac naukowych; Tadeusz Jarecki (1889-1955), kompozytor i dyrygent, ok. 1925-32 dyrygowa┼é orkiestr─ů symfoniczn─ů NBC w Nowym Jorku, nast─Öpnie kierowa┼é zespo┼éem The Chamber Ensamble tej stacji radiowej, po wojnie wyk┼éadowca w Columbia University w Nowym Jorku, dzia┼éa┼é na rzecz popierania stosunk├│w kulturalnych z Polsk─ů; Teresa Ja┼Ťmanowa (ur. 1942), ┼╝ona pisarza polskiego na emigracji Czes┼éawa Ja┼Ťmana, wieloletni redaktor Polskiej Fundacji Kulturalnej w Londynie (opracowa┼éa ponad 300 ksi─ů┼╝ek polskich i kilkana┼Ťcie po angielsku wydanych w Londynie), cz┼éonek redakcji i redaktor prasy polskiej w Londynie („Wiadomo┼Ťci”, „Dziennik Polski”, „Tydzie┼ä Polski”, „Rzeczpospolita Polska”, „Orze┼é Bia┼éy”, „Skrzyd┼éa”); Micha┼é Karaszewicz-Tokarzewski (1893-1964), genera┼é broni Wojska Polskiego, ┼╝o┼énierz Legion├│w Polskich, w okresie mi─Ödzywojennym na wy┼╝szych stanowiskach dow├│dczych, 1939-40 komendant obszaru Nr 3 Lw├│w Zwi─ůzku Walki Zbrojnej, aresztowany przez NKWD, po zwolnieniu na podstawie umowy Sikorski-Majskij zast─Öpca dow├│dcy Armii Polskiej na Wschodzie, po wojnie w Wielkiej Brytanii, w latach 1954-64 Generalny Inspektor Si┼é Zbrojnych na Zachodzie; Franciszek Kawa (1901-1985), in┼╝ynier, sportowiec (mistrz Polski w biegu na 1500 m), narciarz, uczestnik olimpiady zimowej w St. Moritz w 1928 , od 1960 na emigracji w Norwegii, za┼éo┼╝yciel i szef firmy konsultacyjnej w Oslo, zatrudniaj─ůcej 25 in┼╝ynier├│w, dzia┼éacz Polonii norweskiej; Leopold Kielanowski-Pob├│g (1907-1988), wybitny aktor, re┼╝yser, pedagog, 1938-40 dyrektor Teatru Polskiego w Wilnie, po wojnie w Londynie za┼éo┼╝y┼é Teatr Polski Zrzeszenia Artyst├│w Scen Polskich za Granic─ů (wyre┼╝yserowa┼é 82 przedstawienia), 1952-72 pracowa┼é w Rozg┼éo┼Ťni Polskiej Radia Wolna Europa, w 1975 otworzy teatr w Funchalu na Maderze (Portugalia), profesor Polskiego Uniwersytetu na Obczy┼║nie w Londynie, wyda┼é kilka ksi─ů┼╝ek; Zygmunt Klemensiewicz (1886-1963), fizyk, profesor Politechniki Lwowskiej 1920-40, w 1940 wywieziony do Kazachstanu, sk─ůd wydosta┼é si─Ö wraz z Armi─ů Polsk─ů do Iranu, 1947-53 profesor Polish University College w Londynie – brytyjskiej uczelni technicznej dla Polak├│w i w latach 1953-56 Polskiego Uniwersytetu na Obczy┼║nie, cz┼éonek za┼éo┼╝yciel Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczy┼║nie w Londynie, by┼é zapalonym taternikiem i alpinist─ů i w 1913 wyda┼é „Zasady taternictwa” – pierwszy polski podr─Öcznik taternictwa; Jerzy Kope─ç (ur. 1930), dziennikarz, grafik gazetowy, popularyzator turystyki polskiej, w okresie Solidarno┼Ťci pracowa┼é w prasie niezale┼╝nej, w 1984 zmuszony do opuszczenia Polski osiad┼é w Niemczech, gdzie wsp├│┼épracowa┼é z polskimi i niemieckimi czasopismami, m.in. sta┼ée felietony o stosunkach polsko-niemieckich; Tadeusz Kope─ç (1913-1995), rze┼║biarz, uko┼äczy┼é Akademi─Ö Sztuk Pi─Öknych w Krakowie (ucze┼ä X. Dunikowskiego), rze┼║bi┼é g┼é├│wnie w marmurze, po wojnie mia┼é pracowni─Ö w Anglii, i od 1968 w Carrarze (W┼éochy), uczestniczy┼é w wielu zbiorowych wystawach i mia┼é 10 indywidualnych w Londynie i Zurychu, zdobywca nagr├│d w Glasgow, Lozannie, Carrarze, prace artysty s─ů muzeach i zbiorach prywatnych w Anglii, Polsce, Kanadzie, USA, Brazylii, Hiszpanii, Francji, W┼éoszech i Szwajcarii; Stefania Kossowska (1909-2003), przed wojn─ů publicystka i korespondent zagraniczny prasy warszawskiej, po wojnie w Londynie sta┼éy wsp├│┼épracownik (1953-69),wsp├│┼éredaktor (1969-74) i redaktor (1974-81) tygodnika spo┼éeczno-kulturalnego emigracyjnej inteligencji „Wiadomo┼Ťci”, pisarka, laureatka nagr├│d; Jerzy Kossowski (1889-1969), uko┼äczy┼é prawo na Uniwersytecie Lwowskim, aktor (teatry we Lwowie, Wilnie, Poznaniu), podr├│┼╝nik, dziennikarz, pisarz, kierownik Biura Prasowego miasta Warszawy, od 1936 w Brazylii: 1936-39 korespondent Polskiej Agencji Telegraficznej w Warszawie, 1941-45 attache prasowy w poselstwie polskim w Rio de Janeiro, po wojnie wyk┼éadowca Szko┼éy Dramatycznej i Uniwersytetu w Rio de Janeiro, honorowy obywatel Rio de Janeiro, napisa┼é kilka powie┼Ťci; Manfred Kridl (1882-1957), historyk i teoretyk literatury, profesor literatur s┼éowia┼äskich na uniwersytecie w Brukseli 1929-32, Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie 1932-39, Smith College w Northhampton (USA) 1940-48 i Columbia University w Nowym Jorku (katedra literatury polskiej) 1948-57, wychowa┼é grono polonist├│w ameryka┼äskich; Tadeusz Kryska-Karski (1922-2011), ┼╝o┼énierz (wychowanek Korpusu Kadet├│w Nr 1 we Lwowie, uczestnik kampanii wrze┼Ťniowej 1939 i podczas kampanii w┼éoskiej ┼╝o┼énierz 2 Korpusu Polskiego gen. W. Andersa, pracownik Rozg┼éo┼Ťni Polskiej Radia Wolna Europa – pracownik 1957-66 i korespondent RWE w Londynie 1966-88, historyk (dr historii), od 1982 redaktor kwartalnika „Materia┼éy do historii Wojska Polskiego”, autor ksi─ů┼╝ek z zakresu wojskowo┼Ťci polskiej; Andrzej Krzeczunowicz (ur. 1930), dziennikarz, publicysta i dyplomata, wieloletni pracownik Rozg┼éo┼Ťni Polskiej Radia Wolna Europa (1954-88), 1989-1992 dyrektor Biblioteki Polskiej i Muzeum Adama Mickiewicza w Pary┼╝u, Ambasador RP w Belgii i Luksemburgu, przy NATO i Unii Zachodnioeuropejskiej (1992-1997), cz┼éonek zespo┼éu rz─ůdowego prowadz─ůcego negocjacje w sprawie wej┼Ťcia Polski do NATO, 1997-2002 II wiceprezes Zwi─ůzku Polskich Kawaler├│w Malta┼äskich, od 2010 prezes Zwi─ůzku Pisarzy Polskich na Obczy┼║nie (w Londynie; Stanis┼éaw Kuniczak (1900-1974), genera┼é brygady Wojska Polskiego, ┼╝o┼énierz Legion├│w Polskich, uczestnik I wojny ┼Ťwiatowej, kampanii wrze┼Ťniowej 1939 i II wojny ┼Ťwiatowej (Polskie Si┼éy Zbrojna na Zachodzie) w stopniu podpu┼ékownika, po wojnie osiad┼é w Londynie, 1971-74 minister spraw spo┼éecznych w Rz─ůdzie Polskim na Obczy┼║nie, w 1960 za┼éo┼╝yciel i do ┼Ťmierci prezes du┼╝ego i bardzo aktywnego Ko┼éa Lwowian w Londynie; Wies┼éaw Kuniczak (1930-2000), syn gen. Stanis┼éawa Kuniczaka, dziennikarz i pisarz mieszkaj─ůcy od 1950 w USA i pisz─ůcy po angielsku, t┼éumacz, autor „The Thousand Hour Day” (1966, powie┼Ť─ç o wrze┼Ťniu 1939 w Polsce), kt├│ra zosta┼éa bestsellerem roku 1967, kilku innych powie┼Ťci, „My Nam eis Million. An Illustrated History of the Poles in America” (1978), prze┼éo┼╝y┼é na j─Özyk angielski powie┼Ťci Henryka Sienkiewicza: „Potop” („Deluge” 1991), „Pan Wo┼éodyjowski” („Fire in the Steppe” 1992), „Ogniem i mieczem” („With Fire and Sword” 1993) i „Quo Vadis” (1993); Wojciech Lehr-Sp┼éawi┼äski (ur. 1927), syn Tadeusza, wybitnego j─Özykoznawcy i slawisty, w latach 1922-29 profesora Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, chemik, zast─Öpca kierownika laboratorium Loba-Chemie w Wiedniu 1962-70, wsp├│┼épracownik naukowy Ciba-Geigy (1970-88) i Sereno (1988-89) w Wiedniu, autor prac naukowych; Jan ┼üukasiewicz (1878-1956), ┼Ťwiatowej s┼éawy logik i filozof, wsp├│┼étw├│rca lwowsko-warszawskiej szko┼éy w filozofii i tzw. warszawskiej szko┼éy logicznej, profesor Uniwersytetu Lwowskiego i Uniwersytetu Warszawskiego, od 1945 profesor logiki matematycznej i doktor honoris causa Irlandzkiej Kr├│lewskiej Akademii Nauk w Dublinie; Zbigniew Michalak (ur. 1922), znany architekt we Francji i Polsce, m.in. obiekt├│w sportowych i turystycznych, m.in. stadionu sportowego na 100 tys. miejsc w Vincennes, p┼éywalni miejskiej w Luneville, z najwi─Ökszym we Francji przesuwanym dachem, M┼éodzie┼╝owego Domu Kultury w Nanterre, zespo┼éu krytych kort├│w tenisowych w departamencie Marne-la-Vallee; Gustaw Mokrzycki (1894-1992), in┼╝ynier, specjalista w zakresie techniki lotniczej i astronautycznej, profesor Politechniki Warszawskiej, brytyjski kapitan lotnictwa 1940-41, wsp├│┼éorganizator i wyk┼éadowca Wydzia┼éu Lotniczego na uniwersytecie w Montrealu (Kanada) 1942-44, nast─Öpnie na wysokich stanowiskach (doradca, kierownik dzia┼é├│w, dyrektor) w instytutach badawczych wojskowego lotnictwa ameryka┼äskiego do 1964, autor 90 prac naukowych; Anna Barbara Moszczy┼äska (ur. 1913), po wojnie redaktor czasopism polskich (m.in. „Or┼éa Bia┼éego” i zas┼éu┼╝ona dzia┼éaczka spo┼éeczna w Londynie, m.in. wsp├│┼éza┼éo┼╝ycielka Zjednoczenia Polek na Emigracji i d┼éugoletni kierownik Biura Informacji Zjednoczenia Polskiego; Adam Na┼é─Öcz-Domas┼éawski (1904-1966), architekt, od 1948 dzia┼éa┼é w Kapsztadzie (Cape Town) w Republice Po┼éudniowej Afryki, gdzie wybudowa┼é oko┼éo 600 dom├│w mieszkalnych i okaza┼éych budynk├│w; Franciszek Ni┼╝a┼éowski (1859-1937), prawnik (Uniwersytet Lwowski), austriacki genera┼é audytor, m.in. referent w Najwy┼╝szym S─ůdzie Wojskowym Austro-W─Ögier 1911-14, prezydent Senatu w Najwy┼╝szym S─ůdzie Obrony Krajowej w Wiedniu 1914-18, w 1919 powr├│ci┼é do Polski; Mieczys┼éaw Pietruski (1848-1905), uwa┼╝any za genialnego matematyka, wynalazca i konstruktor, m.in. dalmierzy i torpedominy, austriacki kontradmira┼é, odznaczy┼é si─Ö w bitwie morskiej pod Liss─ů 1866, dow├│dca torpedowca „Planet”, komendant arsena┼éu w Puli (dzi┼Ť Chorwacja), nast─Öpnie dow├│dca eskadry pancernik├│w 1903-05, kontradmira┼é od 1904, jedyny Polak, kt├│ry dos┼éu┼╝y┼é si─Ö w armii austriackiej szlif├│w admiralskich; Eugeniusz Romer (1871-1954), geograf, kartograf i geopolityk, tw├│rca nowoczesnej kartografii polskiej, w 1921 wsp├│┼éza┼éo┼╝yciel wydawnictwa Ksi─ů┼╝nica-Atlas we Lwowie, profesor uniwersytet├│w we Lwowie i Krakowie, 1928–38 i 1946–49wiceprezes Mi─Ödzynarodowej Unii Geograficznej w Brukseli, prowadzi┼é badania naukowe w Alpach (1908), w dolinie g├│rnego Rodanuwe Francji (1909), w g├│rach Sichote-Ali┼ä na Dalekim Wschodzie (Azja 1910), Japonii (1910), Himalajach (Indie 1911), na Alasce (1913, imieniem E. Romera nazwano p├│┼║niej jeden z lodowc├│w w G├│rach ┼Üwi─Ötego Eliasza); Maurycy/Moriz Rosenthal (1862-1946), pianista, ucze┼ä Karola Mikulego (by┼é on uczniem F. Chopina), dyrektora polskiego Galicyjskiego Towarzystwa Muzycznego we Lwowie, p├│┼║niej Ferenca Liszta, koncertowa┼é od 1886 w Europie i Ameryce, zyskuj─ůc s┼éaw─Ö jednego z czo┼éowych pianist├│w swej epoki i odtw├│rc├│w Chopina, 1926-28 by┼é wyk┼éadowc─ů w Curtis Institute of Music w Filadelfii, od 1939 naucza┼é w w┼éasnej szkole gry na fortepianie w Nowym Jorku; Jan Sadlak (ur. 1945), ekonomista, funkcjonariusz UNESCO, profesor uniwersytetu w Toronto 1989-92, kierownik oddzia┼éu polityki i reformy szkolnictwa wy┼╝szego w Pary┼╝u 1992-99, d┼éugoletni dyrektor Europejskiego Centrum Szkolnictwa Wy┼╝szego UNESCO w Bukareszcie i przedstawiciel UNESCO w Rumunii, cz┼éonek komitet├│w redakcyjnych kilku czasopism pedagogicznych w j─Özyku angielskim, doktor honoris causa uniwersytetu w Bukareszcie i Uniwersytetu Ekonomicznego we Wroc┼éawiu (jego wychowanek); Stanis┼éaw Skrowaczeski (1923-2017), kompozytor i dyrygent ┼Ťwiatowej s┼éawy, 1960-79 dyrektor artystyczny Minneapolis Symphony Orchestra (od 1970 Minnesota Orchestra), 1984-91 g┼é├│wny dyrygent The Hall├ę Orchestra w Manchester, dyrygowa┼é go┼Ťcinnie najlepszymi orkiestrami na ca┼éym ┼Ťwiecie, jak r├│wnie┼╝ znakomitymi teatrami operowymi (Wiener Staatsoper, Metropolitan Opera), piastowa┼é funkcj─Ö g┼é├│wnego go┼Ťcinnego dyrygenta Saarl├Ąndischer Rundfunk Orchestra i Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia w Katowicach, skomponowa┼é szereg utwor├│w; Alicja Sollamo (ur. 1942), architekt, prowadzi┼éa w┼éasne biuro projekt├│w architektonicznych w stolicy Finlandii – Helsinkach, gdzie zaprojektowa┼éa wiele wa┼╝nych budowli w tym mie┼Ťcie, m.in. szpital Fundacji Diakonnej, hotel „Aurora”, budynek handlowy Vaasa, okaza┼éy budynek Studium Diakonicznego z o┼Ťrodkiem zdrowia, du┼╝y o┼Ťrodek us┼éugowy i domy mieszkalne dla senior├│w, jak r├│wnie┼╝ szereg innych budowli na terenie Finlandii, a tak┼╝e w innych krajach (Hiszpania, Estonia, Rosja; Witold Sulimirski (ur. 1933), bankowiec, ekonomista, dzia┼éacz spo┼éeczny, m.in. prezes zarz─ůdu Intercap Investments Inc. w Nowym Jorku, przewodnicz─ůcy rady dyrektor├│w LBS Bank New York w Nowym Jorku, przedstawiciel w USA Nadbank w Johannesburgu i Turkiye Garanti Bankis w Stambule, cz┼éonek rady nadzorczej Bank Polski Kasa Opieki SA w Warszawie, cz┼éonek wielu mi─Ödzynarodowych organizacji ekonomicznych, a tak┼╝e zarz─ůdu Zwi─ůzku Polskich Kawaler├│w Mieczowych, Fundacji Ko┼Ťciuszkowskiej w Nowym Jorku, Polskiego Instytutu Naukowego w Nowym Jorku; Krystyna Szczepaniak-Person (ur. 1934), fizyk, m.in. wyk┼éadowca uniwersytetu w Salford (Wielka Brytania), pracownik naukowy uniwersytetu w Marburgu (Niemcy) i University of Florida (USA) oraz Intitute of Molecukar Sciences w Okazaki (Japonia), profesor Instytutu Fizyki Polskiej Akademii Nauk w Warszawie; Marian Szyjkowski (1883-1952), filolog, polonista, teatrolog, badacz polsko-czeskich stosunk├│w literackich, tw├│rca czeskiej polonistyki, od 1923 profesor Uniwersytetu Karola w Pradze, kierownik Katedry Historii Literatury Polskiej; Marian ┼Ülepowron Majowiecki (ur. 1913), lekarz weterynarii, zas┼éu┼╝ony dla weterynarii argenty┼äskiej – na r├│┼╝nych wa┼╝nych stanowiskach, uczestnik mi─Ödzynarodowych i krajowych kongres├│w oraz sympozj├│w weterynaryjnych; Boles┼éaw ┼Üwiderski (1912-1969), prawnik, dziennikarz, wydawca, wi─Özie┼ä niemieckich oboz├│w koncentracyjnych, pod koniec wojny ┼╝o┼énierz 2 Korpusu Polskiego gen. W. Andersa, po wojnie wyemigrowa┼é do Anglii, gdzie zorganizowa┼é polski Katolicki O┼Ťrodek Wydawniczy „Veritas” w Londynie, kt├│rym kierowa┼é do 1949, nast─Öpnie za┼éo┼╝y┼é w┼éasne wydawnictwo i ksi─Ögarni─Ö, kt├│re wyda┼éo szereg warto┼Ťciowych ksi─ů┼╝ek znanych Polak├│w przebywaj─ůcych na emigracji, redaktor tygodnika „Kronika”; Roman Teisseyrie (ur. 1929), geofizyk, profesor Uniwersytetu Warszawskiego i Instytutu Geofizyki PAN, 1956-58 kierownik polskiej wyprawy geofizycznej do Wietnamu, gdzie zorganizowa┼é m.in. dwa obserwatoria geofizyczne (w Cha Pa oraz Phu Lien), 1965-66 ekspert z ramienia UNESCO w Mi─Ödzynarodowym Instytucie Sejsmologii w Tokio; Andrzej Trzynadlowski (ur. 1941), in┼╝ynier, profesor University of Wyoming w Laramie i University of Nevada w Reno oraz visiting profesor University of Texas w Arlingtonie i University of Salahuddin w Arbil (Irak), autor 11 patent├│w; Adam Ulam (1922-2000), polski i ameryka┼äski politolog i historyk, sowietolog, d┼éugoletni profesor Harvardu (do 1992), brat Stanis┼éawa Ulama, od 1939 w USA, zaliczany przez niekt├│rych naukowc├│w do „polskiej szko┼éy sowietologii”; Stanis┼éaw Ulam (1909-1984), polski i ameryka┼äski (obywatelstwo ameryka┼äskie przyj─ů┼é w 1941) matematyk, przedstawiciel lwowskiej szko┼éy matematycznej, wsp├│┼étw├│rca ameryka┼äskiej bomby termoj─ůdrowej (od 1943 pracowa┼é w laboratorium atomowym w Los Alamos), 1936-39 zwi─ůzany z Harvard University w Cambridge, Massachusetts (wakacje sp─Ödza┼é zawsze w Polsce), od 1940 kolejno profesor uniwersytetu stanowego w Wisconsin-Madison, Uniwersytetu Po┼éudniowej Kalifornii (USC) w Los Angeles i Uniwersytetu Kolorado, wed┼éug Fran├žoise Arona Ulama Stanis┼éaw Ulam „by┼é dumnym Polakiem”; Jacek Zag├│rski (ur. 1923), in┼╝ynier konstruktor, m.in. kierownik o┼Ťrodka badawczo-rozwojowego Massey-Ferguson w Melboure 1964-79, dyrektor techniczny biura konstrukcyjnego JJ & AZ Consultants w Melbouren 1980-95, wyk┼éadowca w Swinbourne University of Technology w Melbourne 1987-95, autor kilku patent├│w z zakresu uprawy trzciny cukrowej; Jan Ziarnko (ok. 1575-1630), grafik i rysownik (sztuki malarskiej uczy┼é si─Ö w Krakowie), dzia┼éaj─ůcy od 1601 w Pary┼╝u, by┼é jednym z najwybitniejszych sztycharzy XVII w. w Europie – jego dzie┼éa znajduj─ů si─Ö w najlepszych kolekcjach graficznych ┼Ťwiata, swoje prace podpisywa┼é „Polonus” lub „Leopoliensis” („Polak”, albo „Lwowianin”); Stanis┼éaw Zuber (1893-1947), wybitny geolog (studiowa┼é we Lwowie i Krakowie), specjalista geologii z┼é├│┼╝ ropy naftowej, a tak┼╝e geologii regionalnej i surowcowej Albanii, 1915-23 pracowa┼é dla polskiej firmy naftowej w Baku, poszukuj─ůc z┼éo┼╝a ropy naftowej na Kaukazie Wschodnim i w po┼éudniowo-wschodniej cz─Ö┼Ťci Morza Kaspijskiego, w rejonie Baku, po powrocie do Polski bada┼é wulkany b┼éotne (Rumunia) i flisz Karpat, w okresie mi─Ödzywojennym bra┼é udzia┼é w licznych mi─Ödzynarodowych zjazdach i sympozjach nauk o Ziemi, dotycz─ůcych zw┼éaszcza geologii z┼é├│┼╝ ropy naftowej (Pary┼╝, Waszyngton, Rzym, Liège, Londyn itd.), jako wybitny geolog naftowy w 1930 zosta┼é zatrudniony na stanowisku g┼é├│wnego geologa we w┼éoskiej sp├│┼éce naftowej AIPA (Azienda Italiana Petroli Albania) dla prowadzenia prac poszukiwawczych w Albanii, we W┼éoszech i w Czarnog├│rze – od 1935 mieszka┼é na sta┼ée w Albanii, prowadzi┼é gruntowne badania geologii kraju, szczeg├│lnie wyst─Öpowania ropy naftowej, gazu ziemnego, asfaltu naturalnego, minera┼é├│w rudono┼Ťnych i wody pitnej, bada┼é te┼╝ stratygrafi─Ö i tektonik─Ö trzeciorz─Ödu, co stworzy┼éo podstawy wiedzy o alba┼äskim neogenie, poszukuj─ůc ropy naftowej bada┼é rejony Ku├žova-Lushnja, Murriz-Pekisht i Patos-Cakran-Selenica, pozytywnie oceniaj─ůc m.in. perspektywy odkrycia ropono┼Ťnych i gazono┼Ťnych teren├│w w po┼éudniowej cz─Ö┼Ťci Albanii, co wkr├│tce potwierdzi┼éy wiercenia, dzi─Öki tym odkryciom Albania ma obecnie dwa ci─ůgle funkcjonuj─ůce miasta przemys┼éu naftowego: Ku├žov─Ö i Patos: z┼éo┼╝a ropono┼Ťne Ku├žovy okaza┼éy si─Ö tak du┼╝e, ┼╝e zaopatrywa┼éy W┼éochy w II wojnie ┼Ťwiatowej w paliwo, a teraz s┼éu┼╝─ů Albanii (w Ku├žova znajduje si─Ö popiersie i ulica nosz─ůca imi─Ö Stanis┼éawa Zubera), opracowa┼é r├│wnie┼╝ map─Ö tektoniczn─ů Albanii w skali 1:4 000 000, map─Ö geologiczn─ů Albanii w skali 1:200 000 i map─Ö minera┼é├│w Albanii w skali 1:300 000, jednocze┼Ťnie prowadzi┼é badania geologiczne we W┼éoszech, w centralnej i po┼éudniowej cz─Ö┼Ťci P├│┼éwyspu Apeni┼äskiego, na Sycylii i w okolicach Neapolu, po wojnie, w 1946 przedstawi┼é rz─ůdowi alba┼äskiemu raport na temat z┼é├│┼╝ rud metali w Albanii wschodniej i p├│┼énocno-wschodniej, wyznaczaj─ůc lokalizacj─Ö kopal┼ä, kt├│re zosta┼éy uruchomione w nast─Öpnych dekadach.

Marian Kałuski

Wersja do druku

Pod tym artykułem nie ma jeszcze komentarzy... Dodaj własny!

18 Maja 1674 roku
Jan III Sobieski został wybrany królem Polski.


18 Maja 1944 roku
Zdobycie Monte Cassino przez Wojsko Polskie pod dowództwem gen. Władysława Andersa


Zobacz wi─Öcej