Czwartek 20 Stycznia 2022r. - 20 dz. roku,  Imieniny: Fabioli, Mi┼éy, Sebastiana

| Strona g┼é├│wna | | Mapa serwisu 

dodano: 16.01.07 - 18:00     Czytano: [1815]

Pałac Klifowy

Park Narodowy Mesa Yerde, po┼éo┼╝ony blisko po┼éudniowo - wschodniego kra┼äca Kolorado, le┼╝y 34 km na po┼éudnie od trasy 160, mi─Ödzy Cortez i Durango, gdzie znajduje si─Ö lotnisko. Nale┼╝y skr─Öci─ç 16 km na wsch├│d od Cortez. Autobusy dochodz─ů tu ze wszystkich g┼é├│wnych miast w tym rejonie. Informacja turystyczna i zwiedzanie z przewodnikiem.

PEWNEGO dnia roku 1888 dwaj kowboje z Kolorado, Richard Wetherill i Charles Mason, dotarli na skraj kanionu i z zal─Öknionym podziwem dostrzegli tu co┼Ť jakby zburzone kamienne zamki i wie┼╝e wtopione w olbrzymie urwisko. Wygl─ůda┼éo to jak warowne miasto zbudowane przez krzy┼╝owc├│w albo maureta┼äskiego dygnitarza wojskowego i potem opuszczone.

To i podobne odkrycia na tym terenie da┼éy pocz─ůtek spekulacjom na temat tajemniczego ludu, kt├│ry dawno temu zbudowa┼é swoje miasta i twierdze, a potem znikn─ů┼é nagle z powierzchni ziemi. Stopniowo stawa┼éo si─Ö jasne, ┼╝e nie by┼éo to tajemnicze plemi─Ö, ale prehistoryczni przodkowie Indian Pueblo z po┼éudniowego zachodu Stan├│w Zjednoczonych. Hiszpanie, posuwaj─ůcy si─Ö w XVI wieku na p├│┼énoc od Meksyku, nadali tym rdzennie ameryka┼äskim plemionom nazw─Ö Pueblo (wie┼Ť).

Jak nazywali si─Ö ci prehistoryczni Indianie w swoim j─Özyku, nikt nie wie. Nie mieli alfabetu i nie pozostawili ┼╝adnych pisanych ┼Ťlad├│w. Swoje znakomite budowle wznosili nie korzystaj─ůc z metalowych narz─Ödzi ani nowoczesnych maszyn. Dzisiaj m├│wi si─Ö o nich Anasazi, �staro┼╝ytni", gdy┼╝ w ten spos├│b nazywaj─ů ich wsp├│┼écze┼Ťni Nawahowie. Ich budowle okre┼Ťla si─Ö jako pierwsze wysoko┼Ťciowce mieszkalne w Ameryce. Pa┼éac, kt├│ry Wetherill i Mason zobaczyli owego dnia w 1888 roku, jest najwi─Öksz─ů z tych budowli, a zarazem najbardziej znanym ich przyk┼éadem w Parku Narodowym Mesa Verde. Park ten za┼éo┼╝ono w 1906 roku z inicjatywy prezydenta Teodora Roosevelta.

Pa┼éac Klifowy zbudowano w latach 1073-1273. Maksymalnie m├│g┼é on pomie┼Ťci─ç ok. 400 os├│b mieszkaj─ůcych blisko siebie w tej swoistej wsi zabudowanej pionowo, a nie poziomo. Mia┼é 200 pokoi mieszkalnych oraz spi┼╝arnie i liczne kiwa (specjalne pomieszczenia przeznaczone na uroczysto┼Ťci). Pokoje zdobi┼éy geometryczne malowid┼éa ┼Ťcienne. Od frontu znajdowa┼é si─Ö otwarty taras. S┼éu┼╝y┼é wsp├│lnocie do codziennych prac, takich jak wyrabianie ceramiki i mielenie zbo┼╝a.

Niedaleko Klifowego Pa┼éacu wzd┼éu┼╝ Chapin Mesa znajduj─ů si─Ö dwie inne budowle. Dom Drzewa ┼Üwierkowego, wetkni─Öty pod wyst─Öp ci─Ö┼╝kiego urwiska, i Dom Balkonowy. Dom Drzewa ┼Üwierkowego ma trzy kondygnacje, 66 m d┼éugo┼Ťci i 27 m wysoko┼Ťci. Zawiera ponad 100 pokoi O kszta┼écie prostok─ůta, ko┼éa lub tr├│jk─ůta, zale┼╝nie od miejsca pod wyst─Öpem skalnym.

Te niedost─Öpne, warowne wsie budowano przypuszczalnie w celach obronnych. Ludzie, kt├│rzy w nich mieszkali, byli rolnikami uprawiaj─ůcymi zbo┼╝a, dyni─Ö i fasol─Ö. Wyrabiali tak┼╝e kosze, sukno i ceramik─Ö i udomowili dzikiego indyka dla jego mi─Ösa i pi├│r. Zbudowali r├│wnie┼╝ ma┼ée tamy s┼éu┼╝─ůce do gromadzenia wody potrzebnej suchym polom. Pocz─ůtkowo mieszkali w ziemiankach. Kiedy zbudowali swoje "bloki", wykorzystywali dawne domy jako miejsca uroczysto┼Ťci religijnych. Ok. roku 1300, by─ç mo┼╝e dotkni─Öci d┼éug─ů susz─ů, porzucili swoje domy. W muzeum w parku znajduje si─Ö wystawa pokazuj─ůca ┼╝ycie Anasazi, naszyjniki, bransoletki z psiej sier┼Ťci oraz ozdobne muszle przywiezione z wybrze┼╝a Pacyfiku.

Wersja do druku

Pod tym artykułem nie ma jeszcze komentarzy... Dodaj własny!

20 Stycznia 2005 roku
Zmarł Jan Nowak-Jeziorański, polski polityk i dziennikarz (ur. 1914)


20 Stycznia 1826 roku
Zmar┼é Stanis┼éaw Staszic, wybitny przedstawiciel polskiego o┼Ťwiecenia (ur. 1755)


Zobacz wi─Öcej