Sobota 18 Lipca 2026r. - 198 dz. roku,  Imieniny: Kamila, Karoliny, Roberta

| Strona główna | | Mapa serwisu 

dodano: 28.12.09 - 17:54     Czytano: [3573]

Dział: Śladami naszych przodków

Zryw patriotĂłw polskich

Powstanie styczniowe, wybuchło dnia 22 stycznia 1863 roku, a trwało ono do jesieni roku następnego. Zryw ten, był skierowany przeciwko Rosji, która bardzo terroryzowała nasz naród jako jeden z zaborców.

Powstanie to, swoim zasięgiem objęło tylko zabór rosyjski. Podczas tego narodowego zrywu, stoczono z regularnym wojskiem należącym do Imperium Rosyjskiego, około tysiąca mniejszych i większych bitew. Mimo początkowych sukcesów Polaków, zakończyło się ono klęską powstańców, z których kilkadziesiąt tysięcy zostało zabitych, skazanych na syberyjską katorgę lub osadzenie w Cytadeli Warszawskiej. W wyniku narodowego zrywu uciemiężonych Polaków, Rosja zlikwidowała Bank Polski, a także wszystkie klasztory rezydujące w Królestwie Polskim, które udzielały należytej pomocy powstańcom. Skonfiskowano także około 2000 polskich majątków i rozpoczęto intensywną rusyfikację polskiej ludności.

Polacy jednak, nigdy nie poczuli się narodem pokonanym. Sukcesywnie walczono z zaborcami polską literaturą i muzyką, ktĂłra przypominała wszystkim o rodzimych korzeniach. Pierwsze polskie organizacje spiskowe powstawały na terenie ziem zabranych zaborem rosyjskim, juĹź od początku 1856 roku. Na Uniwersytecie Kijowskim, utworzono tak zwany tajny związek „Ogół", z ktĂłrego wyłonił się bardziej zakonspirowany Związek TrĂłjnicki. Związek ten, szukał kontaktĂłw z uczącą się młodzieżą na terenach wszystkich trzech zaborĂłw i opowiadał się za zbrojnym powstaniem. Drugim ośrodkiem, w ktĂłrym powstały polskie organizacje konspiracyjne, był Petersburg. NajwaĹźniejszą komĂłrkę konspiracyjną powołali tam oficerowie studiujący w Akademii Sztabu Generalnego. Koło OficerĂłw Polskich, mające dokładnie rozpracować tajniki powstania styczniowego, załoĹźył Zygmunt Sierakowski. Wobec narastających nastrojĂłw patriotycznych w naszych rodakach, nowy rosyjski namiestnik generał Karol Lambert dnia 14 paĹşdziernika 1861 roku wprowadził stan wojenny, ograniczający przygotowania powstania. Stan teĹź, miał na celu lepsze cenzurowanie narodowych poczynań powstańczych.

Tego samego roku, dnia 15 października, mimo wszelkich zakazów ludność Warszawy wzięła udział w obchodach rocznicy śmierci Tadeusza Kościuszki, co było doskonałym odbiciem uczuć patriotycznych. Uroczystość ta, miała zakończyć się w katedrze świętego Jana, śpiewem polskich pieśni narodowych. Wojska rosyjskie dowodzone przez generał-gubernatora warszawskiego Aleksandra Daniłowicza, bestialsko dokonały pacyfikacji ludności cywilnej zebranej w katedrze świętego Jana w Warszawie. Na znak protestu przeciwko aresztowaniu 1878 wiernych we wspomnianej katedrze, administratorzy diecezji warszawskiej nakazali natychmiastowe zamknięcie wszystkich kościołów i kaplic w mieście. Dnia 17 października, Apollon Korzeniowski zawiązał Komitet Miejski, który zajął się przygotowaniem wybuchu powstania. Hrabia Lambert ugiął się przed tym oporem i uwolnił większość zatrzymanych. Po kilku dniach Lambert podał się do dymisji, a nowym namiestnikiem został generał Aleksander Luders.

Μargrabia Aleksander Wielopolski, jako naczelnik rządu cywilnego KrĂłlestwa Polskiego, wiedział o istnieniu niepodległościowych ruchĂłw w kraju. Widząc zatem szansę porozumienia się z obozem białych opowiadających się za układami politycznymi z zaborcą oraz za wstrzymaniem się z wybuchem powstania, zrealizował część zgłaszanych żądań polskiego społeczeństwa. Wprowadził on mianowicie nową ustawę szkolną, przymusowe oczynszowanie chłopĂłw i rĂłwne prawa dla ludności Ĺźydowskiej. ObĂłz czerwonych natomiast, rwał się do walki zbrojnej, mimo czyhających zewsząd niebezpieczeństw.

W styczniu 1863 roku, w Królestwie Polskim stacjonowała 100 tysięczna armia rosyjska. Wielopolski, zorganizował tak zwaną brankę Polaków, do wspomnianej armii wroga. Planowane przez czerwonych na wiosnę powstanie, zostało więc znacznie przyspieszone, nie było jednak ono jeszcze należycie przygotowane. Powstańcom brakowało potrzebnej broni i amunicji, a kierownictwo powstania było niejednolite i skłócone. Zatem już z góry, powstanie styczniowe kierowało się ku upadkowi. Najdłużej utrzymywały się walczące na Podlasiu polskie oddziały zbrojne pod dowództwem księdza Stanisława Brzuski. Ale wiele innych oddziałów, zostało dużo wcześniej rozbitych przez uzbrojonego wroga. Powstanie to miało trzech dyktatorów, Ludwika Mierosławskiego, Mariana Langiewicza oraz Romualda Traugutta. Który był więziony na warszawskiej cytadeli. Był on stracony na stokach wspomnianej twierdzy, ale nawet po śmierci jest on symbolem naszej polskości, odwagi i ofiary.

EWA MICHAŁOWSKA WALKIEWICZ

Wersja do druku

• Strona główna
• Powitanie
• Napisz artykuł
• Redakcja
• Działy
• Bannery Kworum
• Współpraca
• Linki
• Kontakt